Mag een werkgever weigeren om een OR-training te betalen?

Een werkgever mag een OR-training niet zomaar weigeren te betalen als die scholing redelijkerwijs nodig is voor het werk van de ondernemingsraad. De Wet op de ondernemingsraden (WOR) verplicht de werkgever om OR-leden in staat te stellen hun taak goed uit te voeren, inclusief het vergoeden van noodzakelijke scholing en bijbehorende kosten.

In de praktijk ontstaat discussie vooral over wat “noodzakelijk” is, welke kosten onder OR-scholing vallen en hoe je dit vastlegt in afspraken of een reglement. OR-leden hebben bovendien recht op vijf scholingsdagen per jaar, een belangrijk uitgangspunt bij het plannen van ontwikkeling.

Hieronder vind je per vraag een direct antwoord, plus de belangrijkste nuances en stappen als een werkgever weigert OR-training te betalen.

Mag een werkgever weigeren om een OR-training te betalen?

Een werkgever mag alleen weigeren een OR-training te betalen als de scholing niet redelijkerwijs nodig is voor de taakuitoefening van de OR, of als de OR onredelijke keuzes maakt (bijvoorbeeld zonder onderbouwing of buiten proportie). In normale situaties geldt het WOR-scholingsrecht voor de OR: noodzakelijke scholing hoort door de werkgever te worden gefaciliteerd en vergoed.

Bij “OR-training betalen” gaat het dus niet om een gunst, maar om het mogelijk maken van medezeggenschap. Denk aan scholing die nodig is om advies- en instemmingstrajecten goed te beoordelen, de WOR correct toe te passen, of om effectief te overleggen en te onderhandelen met bestuurder en HR.

Een weigering komt vaak voort uit onduidelijkheid: de werkgever ziet de link met het OR-werk niet scherp, of vindt de timing onhandig. Door de trainingsbehoefte te koppelen aan concrete dossiers (reorganisatie, arbeidsvoorwaarden, pensioen, arbo/VGWM, financiën) maak je de noodzaak aantoonbaar en verklein je de kans op discussie.

Wanneer is een OR-training ‘noodzakelijk’ volgens de WOR?

Een OR-training is ‘noodzakelijk’ volgens de WOR als de scholing redelijkerwijs bijdraagt aan het goed vervullen van de OR-taak. Dat betekent: de training sluit aan op de verantwoordelijkheden van de OR, de actuele of te verwachten onderwerpen op de agenda, en het niveau dat OR-leden nodig hebben om gelijkwaardig te overleggen met de bestuurder.

De WOR geeft geen uitputtende lijst met “goedgekeurde” trainingen, maar de redelijkheidstoets is leidend. Een basistraining WOR-wetgeving is vaak noodzakelijk voor nieuwe leden, terwijl verdieping (bijvoorbeeld financiën of reorganisaties) noodzakelijk kan zijn bij complexe dossiers of strategische veranderingen.

Belangrijk: OR-leden hebben recht op vijf scholingsdagen per jaar. Dat recht helpt om scholing structureel te plannen in plaats van ad hoc te moeten “bedelen” bij een urgent dossier. Leg bij voorkeur jaarlijks vast welke thema’s spelen en welke kennis daarvoor nodig is; dat maakt het gesprek met de werkgever feitelijker.

Twijfel je of een onderwerp noodzakelijk is? Stel jezelf dan drie praktische vragen: helpt dit ons om een advies- of instemmingsvraag beter te beoordelen, versterkt dit onze rol in overleg en besluitvorming, en past dit bij de organisatiecontext (branche, strategie, veranderingen)? Als je op minstens twee vragen “ja” antwoordt, is de noodzaak meestal goed te onderbouwen.

Welke kosten moet de werkgever vergoeden bij OR-scholing?

Bij OR-scholing moet de werkgever in elk geval de redelijke kosten vergoeden die direct samenhangen met noodzakelijke training: de kosten van de OR-cursus zelf en vaak ook bijkomende kosten zoals reis- en verblijfkosten. Daarnaast hoort de werkgever OR-leden in staat te stellen de scholing te volgen, wat in de praktijk betekent dat tijd voor scholing niet ten koste gaat van loon.

Welke kosten precies “redelijk” zijn, hangt af van de situatie: locatie, duur, groepsgrootte, en of de inhoud aansluit op het OR-werk. Als een training aantoonbaar nodig is, dan is het logisch dat je ook de praktische randvoorwaarden vergoed krijgt om daadwerkelijk te kunnen deelnemen.

• Trainingskosten: inschrijfgeld of offertebedrag voor de OR-cursus.
• Reis- en verblijfkosten: bijvoorbeeld vervoer en, als het nodig is, overnachting.
• Tijd en beschikbaarheid: ruimte in werktijd om de scholing te volgen (zonder loonverlies).
• Eventuele voorbereidings- of materiaalbehoefte: alleen voor zover redelijk en functioneel voor de scholing.

Let op dat “scholingsbudget ondernemingsraad” in sommige organisaties als intern potje bestaat, maar dat budget verandert het wettelijke uitgangspunt niet: noodzakelijke scholing moet mogelijk zijn. Een budget kan helpen plannen en prioriteren, maar mag geen reden zijn om noodzakelijke scholing te blokkeren.

Wat kan de OR doen als de werkgever niet wil betalen?

Als een werkgever weigert OR-training te betalen, kan de OR het beste eerst de noodzaak concreet onderbouwen en het gesprek formaliseren: koppel de scholing aan OR-taken en lopende dossiers, leg vast welke kosten redelijk zijn, en vraag om een schriftelijke reactie. Blijft de weigering staan, dan kan de OR escaleren via interne afspraken of formele stappen.

Begin praktisch: maak een korte notitie met (1) het doel van de training, (2) de relatie met advies/instemming/overleg, (3) planning binnen de vijf scholingsdagen per jaar, en (4) een kostenoverzicht. Dit voorkomt dat het gesprek blijft hangen in meningen over “nut” en “budget”.

1. Ga in overleg: vraag welke bezwaren de werkgever precies heeft (inhoud, timing, kosten) en bied alternatieven zonder het doel los te laten.
2. Leg afspraken vast: zet scholing als vast agendapunt en werk toe naar structurele scholingsafspraken of een OR-reglement.
3. Gebruik je rechten zorgvuldig: verwijs naar het WOR-scholingsrecht voor de OR en de redelijkheid van de gekozen scholing.
4. Schakel ondersteuning in: bij aanhoudend conflict kan begeleiding helpen om het gesprek weer inhoudelijk en oplossingsgericht te maken.

Een goede overgang naar de volgende vraag: veel gedoe ontstaat doordat scholing niet vooraf is afgestemd. Met heldere afspraken over noodzaak, keuzeproces en kosten voorkom je dat “werkgever weigert OR-training” telkens terugkomt bij elk nieuw trainingsvoorstel.

Hoe helpt TRAINIAC met OR-training en scholingsafspraken?

Wij helpen ondernemingsraden om OR-training betalen bespreekbaar én verdedigbaar te maken door scholing direct te koppelen aan jullie praktijk, dossiers en rolopvatting. Dat doen we met maatwerk en open inschrijving, en met ondersteuning bij het maken van heldere scholingsafspraken, zodat een werkgever die weigert OR-training te betalen minder kans krijgt om een terugkerend conflict te worden.

• OR-trainingen die aansluiten op jullie agenda (van WOR-basis tot verdieping zoals financiën, onderhandelen en reorganisaties)
• Praktische onderbouwing van “noodzakelijk” binnen het WOR-scholingsrecht voor de OR, inclusief slimme inzet van de vijf scholingsdagen per jaar
• Hulp bij het afbakenen van kosten OR-cursus en het maken van werkbare afspraken over budget, planning en keuzeproces
• advies en begeleiding bij lastige discussies met bestuurder of HR over scholing en medezeggenschap

Wil je snel duidelijkheid over jullie situatie of een voorstel dat intern wél draagvlak krijgt? Neem dan contact op via onze contactpagina en bespreek wat er nodig is om scholing goed te regelen.