Duurzame inzetbaarheid is meer dan een vitaliteitsprogramma

Gezonde medewerkers, voldoende kennis én werk dat vol te houden is.

Dat is de kern van duurzame inzetbaarheid. Toch wordt het begrip nog vaak verward met een vitaliteitsprogramma of een opleidingsbudget.

Steeds meer organisaties investeren in duurzame inzetbaarheid. Niet alleen omdat de arbeidsmarkt krap is, maar ook omdat medewerkers langer doorwerken, functies veranderen door digitalisering en organisaties steeds sneller moeten inspelen op nieuwe ontwikkelingen.

Maar wat verstaan we eigenlijk onder duurzame inzetbaarheid? En wat is daarin de rol van de OR?

Drie pijlers onder één dak

Duurzame inzetbaarheid ontstaat wanneer drie onderdelen met elkaar in balans zijn:

• Employability – beschikken over de kennis en vaardigheden voor de banen van vandaag én morgen.
• Werkvermogen – lichamelijk en mentaal in staat zijn om het werk uit te voeren.
• Vitaliteit – voldoende energie, gezondheid en veerkracht hebben om duurzaam te kunnen blijven werken.

Pas wanneer deze drie elkaar versterken, kunnen medewerkers gezond, gemotiveerd én productief blijven gedurende hun hele loopbaan.

Employability: voorbereid op de toekomst

Werk verandert voortdurend. Kunstmatige intelligentie, robotisering en digitalisering zorgen ervoor dat sommige functies verdwijnen, terwijl nieuwe functies ontstaan.

Daarom draait employability niet alleen om het volgen van een cursus. Het gaat erom dat medewerkers zich blijven ontwikkelen zodat zij ook over vijf of tien jaar inzetbaar zijn.

Werkvermogen: de balans tussen mens en werk

Werkvermogen gaat over de vraag of medewerkers hun werk kunnen blijven uitvoeren. Daarbij spelen gezondheid, kennis, motivatie én de inrichting van het werk een belangrijke rol. Een medewerker kan namelijk uitstekend zijn opgeleid, maar wanneer de werkdruk structureel te hoog is, neemt het werkvermogen af.

Vitaliteit: méér dan fruit op het werk

Bij vitaliteit denken veel organisaties aan een sportschoolabonnement of een week van de gezondheid, maar ‘vitaliteit’ is een veel breder begrip. Vitale medewerkers beschikken over voldoende energie, mentale veerkracht, een gezonde leefstijl, voldoende herstel en een goede werk-privébalans.

Een organisatie die vitaliteit serieus neemt, kijkt daarom ook kritisch naar werkdruk, psychosociale arbeidsbelasting (PSA), sociale veiligheid en leiderschap.

Hoe kan de OR juist hierin het verschil kan maken

Duurzame inzetbaarheid is veel meer dan een HR-project. Het raakt rechtstreeks het gezond en veilig werken.

De OR kan ervoor zorgen dat duurzame inzetbaarheid geen verzameling losse initiatieven wordt, maar een samenhangend beleid waarin gezondheid, ontwikkeling en goed werkgeverschap elkaar versterken.

De Wet op de ondernemingsraden (WOR) geeft de OR instemmingsrecht bij verschillende regelingen die raken aan duurzame inzetbaarheid, zoals:

✓ Arbeidsomstandighedenbeleid (Arbo)

✓ Ziekteverzuimbeleid

✓ Re-integratiebeleid

✓ Preventie- en gezondheidsbeleid

✓ Regelingen op het gebied van opleiding en ontwikkeling (art. 27)

✓ Regelingen rondom werktijden, arbeids- en rusttijden

Omdat duurzame inzetbaarheid nauw samenhangt met het Arbobeleid, zal de OR bij veel maatregelen instemmingsrecht hebben of in ieder geval nauw betrokken moeten worden.

Vijf vragen die iedere OR zou moeten stellen

Wanneer de bestuurder met plannen komt, kan de OR onder andere de volgende vragen stellen:

1. Is er een visie op duurzame inzetbaarheid?

2. Hoe worden medewerkers voorbereid op toekomstige functies?

3. Welke maatregelen verbeteren het werkvermogen?

4. Hoe wordt vitaliteit structureel ondersteund?

5. Hoe worden de effecten gemeten en geëvalueerd?

Conclusie

Duurzame inzetbaarheid is de plek waar ontwikkelen, gezond werken en vitaliteit samenkomen. Een organisatie die alleen investeert in opleidingen, mist de gezondheidskant. Een organisatie die zich uitsluitend richt op vitaliteit, vergeet de arbeidsmarkt van morgen. Juist de combinatie van employability, werkvermogen en vitaliteit maakt medewerkers duurzaam inzetbaar.

Voor OR-en is dit een belangrijk thema. Niet alleen omdat het bijdraagt aan gezonde, gemotiveerde medewerkers, maar ook omdat veel maatregelen onderdeel zijn van het Arbobeleid en daarmee onder het instemmingsrecht van de OR vallen. Daarmee heeft de OR een belangrijke rol om duurzame inzetbaarheid stevig op de agenda te zetten.

~

TRAINIAC is gespecialiseerd in OR trainingen, advies- en begeleidingstrajecten op maat en verhoogd daarmee de waarde van ondernemingsraden. Benieuwd wat we voor uw OR kunnen betekenen? Neem dan contact met ons op.